HDMI 1.0-dan HDMI 2.1-e üýtgeşmeler bilen tanyşlyk (1-nji bölüm)

HDMI 1.0-dan HDMI 2.1-e üýtgeşmeler bilen tanyşlyk (1-nji bölüm)

2006-njy ýylda dünýäde ilkinji Blu-ray pleýeri bolan Samsung BD-P1000 çykarylyp, HDMI-ni kabul edenden bäri, Blu-ray pleýerleriniň we doly HD oýnatma enjamlarynyň aglaba bölegi HDMI bilen enjamlaşdyryldy. Şondan bäri, HDMI üznüksiz bolup, köp ýyllaryň dowamynda kabel pudagynda agalyk edip, sarp ediji we senagat audio we wideo geçirijilik pudaklaryny öz içine aldy.

HDMI wersiýalarynyň ewolýusiýasy

1.4 we 2.0 iň köp ýaýranlarydyr

2.0a 4K HDR-i goldaýar
HDMI 1.0
Blu-ray we Full HD 1080/60Hz goldaýar
HDMI 1.0 2002-nji ýylyň 9-njy dekabrynda çykaryldy. Ol bir setirli sanly audio/wideo birleşdiriji interfeýsdir. Baglanyşyk arhitekturasy DVI-a esaslanýar we şol bir wideo geçiriş formatyny ulanýar, ýöne wideo akymynyň aralyklarynda ses we beýleki kömekçi maglumatlary geçirýär. HDMI 1.0 DVI bilen birmeňzeş, maksimum 165 MGs TMDS taktyny (her bir baglanyşygyň geçirijilik ukyby 4.95 Gbit/s) üpjün edýär. Ol A görnüşli we B görnüşli birleşdirijileriň iki görnüşini kesgitleýär, olar degişlilikde bir setirli DVI-D we iki setirli DVI-D birleşdirijilerine esaslanýan pinoutlary ulanýarlar, ýöne B görnüşli birleşdiriji hiç haçan hiç bir täjirçilik önüminde ulanylmady. HDMI 1.0 wideo geçirişi üçin 8 b/10 b kodlamasyny ulanýar, bu bolsa oňa 3.96 Gbit/s (1920 × 1080 ýa-da 1920 × 1080 60Hz) wideo geçirijilik ukybyny we 8 kanally LPCM/192 kHz/24 bitli ses berýär. HDMI 1.0 RGB wideo üçin goldaw talap edýär we isleg boýunça Y′CBCR 4:4:4 we 4:2:2 (eger enjam Y′CBCR beýleki interfeýslerini goldaýan bolsa, mejbury) goldaýar. 10 bpc (30 bit/piksel) ýa-da 12 bpc (36 bit/piksel) reňk çuňlugy 4:2:2 kiçi nusgalamany ulanmaga mümkinçilik berýär, ýöne RGB ýa-da Y′CBCR 4:4:4 ulanylanda diňe 8 bpc (24 bit/piksel) reňk çuňlugyna rugsat berilýär. Diňe Rec. 601 we Rec. 709 reňk giňişlikleri goldanylýar. HDMI 1.0 diňe EIA/CEA-861-B-de kesgitlenen ähli formatlar we HDMI spesifikasiýasynda sanalan käbir beýleki formatlar bilen birlikde öňünden kesgitlenen wideo formatlaryna rugsat berýär. Ähli HDMI çeşmeleri/alyjylary şeýle hem asyl ýeke-täk DVI wideosyny iberip/alyp bilmeli we DVI spesifikasiýasyna doly laýyk gelmelidir.
2002-nji ýylyň dekabrynda çykarylan iň irki HDMI wersiýasynyň şol wagtky Blu-ray ýaly doly HD programma üpjünçiligi üçin ýörite döredilendigini aýtmak bolar. Onuň esasy aýratynlygy wideo we ses geçirijiliginiň bir wagtyň özünde integrasiýa edilmegidir. DVI we DisplayPort ýaly kompýuterlerdäki arassa wideo geçirijilik interfeýsleri bilen deňeşdirilende, ol audio-wizual enjamlar üçin has amatlydyr. HDMI 1.0 eýýäm DVD we Blu-ray wideolaryny goldaýar, iň ýokary geçirijilik ukyby 4.95 Gbps, şol sanda 3.96 Gbps wideo akymlaryny geçirmek üçin ulanylýar, 1080/60p ýa-da UXGA çözgüdini goldamaga ukyply; ses babatda ol 8 kanally LPCM 24bit/192kHz goldaýar, bu bolsa eýýäm köp kanally Hi-Res sesine ýetendigini aňladýar. Şol wagtky kabel aýratynlyklaryny deňeşdirende, ol gaty güýçlidi.

HDMI 1.1

HDMI 1.1 2004-nji ýylyň 20-nji maýynda çykaryldy we DVD-Audio üçin goldaw goşdy.
Ol 2004-nji ýylyň maý aýynda işe girizildi we DVD-Audio üçin täze goldawy öz içine aldy. DVD-Audio 16-bit/44.1kHz-den 24-bit/192kHz-e çenli PCM sazlaryny DVD disklerinde saklaýar. Aslynda ol SACD ýaly CD-niň mirasdüşeri bolmagy maksat edinilýärdi, ýöne gynansak-da, iki format hem giňden meşhurlyk gazanyp bilmedi.
HDMI 1.2
SACD üçin goldaw
Ol 2005-nji ýylyň awgust aýynda çykaryldy we SACD ses akymy diýlip hem atlandyrylýan 1 bitlik ses üçin 8 kanala çenli goldaw goşdy. DMI CEC bir uzakdan dolandyryş pulty bilen ähli gabat gelýän enjamlary dolandyrmaga mümkinçilik berýär, bu bolsa örän amatly.
HDMI 1.2 2005-nji ýylyň 8-nji awgustynda çykaryldy we Super Audio CD üçin 8 kanala çenli kiçi ses opsiýasyny goşdy. HDMI-ny kompýuter enjamlarynda ulanmak üçin has amatly etmek üçin, 1.2 wersiýasy diňe açyk goldanylýan formatlary ulanmak talabyny hem aýyrdy. Ol öndürijileriň üpjün ediji üçin aýratyn formatlary döretmek ukybyny artdyrdy, goldanylýan formatlaryň öňünden kesgitlenen sanawy bilen çäklenmän, islendik çözgüt we täzelenme tizligini üpjün etdi. Mundan başga-da, ol 100 we 120Hz-de 720p ýaly käbir täze formatlar üçin açyk goldaw we piksel formatyny goldamak talaplaryny goşdy, şonuň üçin diňe ýerli RGB çykyşy (PC) bolan çeşmeleriň Y′CBCR çykyşyny goldamagy talap edilmezdi.